Czym jest Ranking Zawodów?
Ranking poważania zawodów realizowany od 6 lat przez SW Research to coroczna diagnoza nastrojów społecznych, która pokazuje, że choć pojawiają się pojedyncze przesunięcia, ogólna hierarchia prestiżu pozostaje stosunkowo trwała. W tegorocznej edycji uwzględniliśmy 56 profesji, w tym 5 debiutujących, co pozwala uchwycić także zmiany wynikające z nowych realiów rynku pracy.
Pozycje poszczególnych grup zawodowych odzwierciedlają społeczne postrzeganie ich roli i użyteczności, a niewielkie roczne wahania często wynikają z bieżących doświadczeń i wydarzeń ostatnich miesięcy. Tegoroczne wyniki pokazują więc nie tylko punktowe przetasowania, ale przede wszystkim utrzymującą się strukturę społecznych ocen.
Jak tworzymy Ranking Zawodów?
Zestawienie powstaje na podstawie odpowiedzi respondentów na pytanie „Jakim poważaniem darzysz osoby o poniższym zawodzie / funkcji?”, udzielanej na pięciostopniowej skali: od oceny „bardzo małym” do „bardzo dużym”. Poziom poważania dla danej profesji powstaje przez zsumowanie odsetków wskazań dla „raczej dużym” i „bardzo dużym”. W ostatnim etapie zawody są szeregowane w ranking, zaczynając od tych o najwyższym stopniu społecznego poważania.
Zmiany na podium, ale bezpieczeństwo nadal najważniejsze
Po pięcioletniej dominacji strażacy ustąpili z pozycji lidera na rzecz ratowników medycznych, choć różnica w społecznym poważaniu pozostaje niewielka. Nowi zwycięzcy cieszą się szacunkiem 79,6% społeczeństwa, podczas gdy ich poprzednicy 78,8%. Trzecie miejsce na podium zachowali piloci samolotów pasażerskich z wynikiem 76,9%.
Podobnie jak w ubiegłym roku, pierwsza trójka zawodów wyróżnia się na tle pozostałych z czołowej dziesiątki zestawienia – różnica między 3. a 4. miejscem, które przypadło lekarzowi (73%) wynosi aż 4 punkty procentowe. W tym roku widzimy również wyraźny spadek uznania dla pielęgniarki (69,3%), choć ten zawód nadal pozostaje w pierwszej piątce najbardziej poważanych zawodów.
Do pierwszej dziesiątki awansował za to oficer zawodowy w randze kapitana (58,3%), notując drugi z rzędu wzrost, a w tym roku aż o 4 pozycje.
Polityka i działalność internetowa cenione najmniej
Na dole rankingu bez zmian — nadal dominują zawody związane z jednej strony z działalnością publiczną, z drugiej — internetową. Na ostatnim miejscu niezmiennie znajdują się influencerzy, ze społecznym szacunkiem na poziomie 14,7%. Oczko wyżej uplasowali się youtuberzy z wynikiem 16,2%.
W końcówce rankingu znalazł się również tegoroczny debiutant — zawód telemarketera/specjalisty ds. sprzedaży zdalnej (18,1% wyraziło szacunek do tego zawodu), który oddzielił w tabeli grupę twórców internetowych od działaczy politycznych.
Idąc od końca tabeli grupę tę otwierają na 53. miejscu posłowie i posłanki się z wynikiem 21,1% ,a eurodeputowani zostali zaklasyfikowani pozycję wyżej (22,3%).
Debiutanci raczej społecznie niedocenieni
W najnowszym rankingu zawodów pojawiło się 5 debiutantów, którzy znaleźli się w różnych strefach społecznego poziomu poważania. Najniżej z nich został oceniony wspomniany wcześniej telemarketer / specjalista ds. sprzedaży zdalnej (54. miejsce). Z kolei najwyższe uznanie w tej grupie uzyskał kierowca komunikacji miejskiej i z wynikiem 52,9% znalazł się na 18. miejscu (tuż za nauczycielem, za to istotnie przed sędzią). Nieco za połową stawki (31. miejsce) uplasował się kurier z wynikiem 41,5%. Istotnie niżej, bo na 39. pozycji. znalazł się specjalista HR / ds. kadrowych (30,7%). Warto podkreślić, że w tegorocznej edycji respondenci osobno oceniali przedstawicieli wyżej wymienionej specjalizacji oraz rekruterów – w poprzednich latach była to jedna kategoria „rekruter / HR-owiec”. W tym kontekście specjalista HR odnotował istotny wizerunkowy awans – jego zeszłoroczny odpowiednik notowany był aż 7 pozycji niżej. Z kolei w tej edycji rekruter zajął dużo niższą, bo 51. pozycję z wynikiem 22,7%. Spośród zupełnie nowych zawodów najsłabszy debiut w rankingu odnotował pośrednik nieruchomości (44. miejsce, 26,1%).
Awanse i spadki. Polacy docenili dbających o bezpieczeństwo i praworządność, najmniej pracujących w usługach i obsłudze klienta.
Oprócz wspomnianego wcześniej oficera zawodowego w randze kapitana oraz wizerunkowego awansu specjalisty HR, niekwestionowanym wygranym tegorocznego rankingu jest policjant, który zanotował awans aż o 7 pozycji, aktualnie zajmując 20. miejsce z po raz pierwszy przekroczonym progiem poważania połowy społeczeństwa (50,3%). W tym roku ranking okazał się również łaskawy dla sędziów (poprawa o 5 pozycji, aktualnie 19. miejsce z wynikiem 51%). Korzystnie wypadli również informatycy / programiści / analitycy systemów komputerowych zajmując 15. lokatę (wzrost o 4 oczka) z wynikiem 54,9%.
W szóstej edycji rankingu nie zabrakło też kilku spadków. W tym roku najwięcej stracili listonosze (spadek o 5 pozycji, aktualnie 24. miejsce z wynikiem 48,3%) oraz sprzedawcy w sklepach (również 5 oczek niżej, 29. miejsce z poważaniem 44,6% społeczeństwa). Istotny regres dotyczy też zawodu psychoterapeuty (spadek o 4 miejsca, aktualnie 25. miejsce z wynikiem 48,3%). Mniej dotkliwe, aczkolwiek wyraźne spadki (o 3 pozycje) można zauważyć w przypadku: referentów w biurze / urzędników (42. miejsce; 30,3%) i pracowników sprzątających (21. miejsce; 50,2%).
Piotr Zimolzak, wiceprezes SW Research tak komentuje wyniki tegorocznej edycji badania:
Ranking Zawodów pozostaje w dużej mierze stabilny na przestrzeni lat, co pokazuje, że społeczne hierarchie prestiżu zawodów zmieniają się powoli i są zakorzenione w trwałych wartościach. Na jego szczycie konsekwentnie utrzymują się profesje związane z ochroną życia i zdrowia, a w ostatnim czasie również bezpieczeństwa, co potwierdza, że w warunkach niepewności to właśnie te funkcje są społecznie najbardziej cenione. Jednocześnie niskie pozycje polityków i twórców internetowych odzwierciedlają utrzymujący się deficyt zaufania wobec sfery publicznej i komunikacyjnej, postrzeganej jako mniej odpowiedzialna lub mniej „namacalna”.
Nota metodologiczna:
Badanie przeprowadzono w dniach 21-23.04.26 techniką CAWI przez instytut badawczy SW Research na reprezentatywnej próbie 1006 Polaków w wieku 16-80 lat.
Napisz komentarz
Komentarze