Kamil Tysa
Do Urzędu Gminy Oława wpłynęły 24 września 2026 r. dwa stanowiska delegatów gminy do Dolnośląskiej Izby Rolniczej. Oba zaadresowano do wójta Artura Piotrowskiego, a dotyczą przygotowywanego Planu Ogólnego Gminy Oława. Podpisali je Robert Padula i Stanisław Cholewicki.
Z SR na SO: czego obawiają się rolnicy
Pierwsze pismo dotyczy projektowanej zmiany oznaczenia terenów rolnych z SR (strefa produkcji rolniczej) na SO (strefa otwarta). Delegaci proszą wójta o "ponowne przeanalizowanie" tego pomysłu.
Ich zdaniem zmiana wiąże się z "istotnym ograniczeniem możliwości zabudowy tych terenów". Podkreślają, że gospodarstwo rolne to nie tylko grunt uprawny, ale też miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, które wymaga zaplecza produkcyjnego, technicznego i gospodarczego. Wprowadzenie strefy SO na dużych obszarach użytkowanych rolniczo może ich zdaniem w praktyce ograniczyć rozwój gospodarstw, modernizację infrastruktury i inwestycje potrzebne do nowoczesnej produkcji.
Wśród inwestycji, które mogłyby być utrudnione, wymieniają budowę lub rozbudowę m.in.: budynków inwentarskich i gospodarczych, stodół i hal, magazynów płodów rolnych, silosów, chłodni i suszarni, garaży i wiat na maszyny rolnicze, warsztatów i zaplecza technicznego, płyt obornikowych i zbiorników związanych z produkcją zwierzęcą.
Szersza lista "przykładowych potrzeb inwestycyjnych gospodarstw rolnych" znalazła się w załączniku do jednego z pism, złożonego w Urzędzie Gminy Oława. Obejmuje ona także obory, chlewnie, stajnie i kurniki, przebudowę i rozbudowę istniejących obiektów oraz dostosowanie gospodarstw do wymogów sanitarnych i środowiskowych.
Argument ekonomiczny
Autorzy wskazują, że ograniczenie możliwości inwestowania może mieć "istotne konsekwencje ekonomiczne dla właścicieli gruntów rolnych". Piszą, że nieruchomość, na której rozwój gospodarstwa i niezbędne inwestycje są znacząco ograniczone, może mieć niższą atrakcyjność inwestycyjną i niższą wartość rynkową. W dłuższej perspektywie może to ich zdaniem wpływać też na możliwość korzystania z funduszy unijnych, modernizację gospodarstw, ich konkurencyjność i przekazywanie ich kolejnym pokoleniom.
Delegaci zastrzegają jednak, że nie chodzi przy tym o umożliwienie niekontrolowanej zabudowy terenów wiejskich. Chodzi, jak piszą, o zachowanie możliwości realizacji "uzasadnionej zabudowy związanej bezpośrednio z prowadzonym gospodarstwem rolnym", z zachowaniem ładu przestrzennego i ochrony gruntów rolnych.
Autorzy zwracają uwagę na poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Projekt ten miał wpłynąć do Sejmu 20 lipca 2026 r., a 1 września skierowano go do pierwszego czytania w Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej. Zakłada on m.in. ułatwienia w wyznaczaniu stref wielofunkcyjnych z zabudową zagrodową oraz możliwość wydawania, w określonych przypadkach, decyzji o warunkach zabudowy dla zabudowy zagrodowej także poza obszarem uzupełnienia zabudowy.
Delegaci wskazują, że Krajowa Rada Izb Rolniczych została wskazana przez Sejm jako jeden z podmiotów właściwych do zaopiniowania projektu, a w dokumentacji znajduje się jej opinia z 12 sierpnia 2026 r. Zaznaczają przy tym, że projekt "pozostaje obecnie projektem ustawy i nie jest jeszcze obowiązującym prawem". Ich zdaniem przy tworzeniu planu warto jednak uwzględnić nie tylko obecny stan przepisów, ale i trwający proces legislacyjny.
Pięć wniosków do wójta
W pierwszym piśmie delegaci proszą wójta o:
* ponowne przeanalizowanie zasadności zmiany oznaczenia terenów SR na SO na terenie gminy,
* pozostawienie stref SR tam, gdzie prowadzone są gospodarstwa rolne lub istnieje uzasadniona potrzeba ich rozwoju,
* uwzględnienie rzeczywistych potrzeb inwestycyjnych gospodarstw, w tym budowy i rozbudowy zaplecza niezbędnego do produkcji rolnej,
* uwzględnienie w pracach nad planem kierunku zmian ustawowych zawartych w druku nr 2883,
* przeanalizowanie skutków ekonomicznych projektowanych ograniczeń dla właścicieli i użytkowników gruntów rolnych.
Wnoszą też o analizę terenów rolnych pod kątem rzeczywistych potrzeb gospodarstw, tak aby plan "nie zamykał rolnikom możliwości rozwoju ich gospodarstw", a jednocześnie zapewniał ład przestrzenny i ochronę terenów rolniczych, bo - jak podkreślają - rolnictwo jest ważną częścią gospodarki gminy Oława. W podsumowaniu dodają, że przy wyznaczaniu stref planistycznych należy zachować rozwiązania umożliwiające rozwój zabudowy związanej z produkcją rolniczą tam, gdzie istnieją rzeczywiste potrzeby gospodarstw.
Natura 2000: ochrona tak, ale po analizie
Drugie stanowisko dotyczy uwzględniania obszarów Natura 2000 przy wyznaczaniu stref planistycznych. Delegaci proszą o szczegółową analizę sposobu wyznaczania stref na terenach objętych formami ochrony przyrody.
Niepokoi ich sytuacja, w której tereny użytkowane rolniczo na obszarach Natura 2000 mają zostać dodatkowo objęte strefą SO, której podstawowy profil obejmuje m.in. rolnictwo z zakazem zabudowy.
Autorzy przypominają, że obszary Natura 2000 już podlegają szczególnym zasadom ochrony wynikającym z ustawy o ochronie przyrody. Zabronione jest podejmowanie działań mogących znacząco negatywnie oddziaływać na cele ochrony danego obszaru, w szczególności pogarszać stan chronionych siedlisk lub gatunków albo negatywnie wpływać na integralność obszaru. Ewentualna realizacja inwestycji na takim terenie i tak podlega ocenie przez pryzmat obowiązujących przepisów ochrony przyrody.
Zdaniem delegatów samo położenie nieruchomości w granicach Natura 2000 "nie oznacza natomiast, że każda forma działalności rolniczej lub każda zabudowa związana z gospodarstwem automatycznie i w każdym przypadku jest niedopuszczalna".
Dlatego wnoszą, by nie stosować "dodatkowego, zbiorczego ograniczenia" poprzez kwalifikowanie terenów rolnych objętych Natura 2000 do strefy SO wyłącznie z powodu ich położenia na obszarze chronionym, bez analizy rzeczywistego sposobu użytkowania i potrzeb gospodarstw. Plan powinien ich zdaniem z jednej strony zapewnić pełną ochronę wartości przyrodniczych, a z drugiej "nie pozbawiać właścicieli i użytkowników gospodarstw rolnych możliwości prowadzenia i racjonalnego rozwoju działalności rolniczej".
Autorzy pism zwracają uwagę, że wiele gospodarstw na terenach Natura 2000 działa od lat, a ich właściciele ponoszą nakłady na utrzymanie gruntów, maszyn, budynków i infrastruktury. Przypominają też, że przepisy dotyczące planów ochrony Natura 2000 przewidują możliwość określania warunków zagospodarowania terenu, w tym wskazywania terenów przeznaczonych pod zabudowę, infrastrukturę techniczną i komunikacyjną oraz infrastrukturę turystyczną i edukacyjną, przy zachowaniu celów ochrony obszaru. Ich zdaniem pokazuje to, że ochrona przyrody i odpowiednio ukształtowane zagospodarowanie przestrzenne "mogą funkcjonować równolegle".
Pięć wniosków w sprawie Natura 2000
W drugim piśmie Robert Padula i Stanisław Cholewicki wnoszą o:
* przeprowadzenie szczegółowej analizy terenów rolniczych w granicach obszarów Natura 2000 przed ich zakwalifikowaniem do strefy SO,
* odstąpienie od automatycznego kwalifikowania takich terenów do strefy SO wyłącznie z powodu objęcia ich ochroną Natura 2000,
* zachowanie, tam gdzie jest to uzasadnione faktycznym użytkowaniem i potrzebami gospodarstw, możliwości funkcjonowania i rozwoju zabudowy związanej z działalnością rolniczą,
* uwzględnienie istniejącej zabudowy, infrastruktury oraz rzeczywistych potrzeb gospodarstw rolnych na terenach chronionych,
* stosowanie ograniczeń wynikających z ochrony Natura 2000 zgodnie z obowiązującymi przepisami ochrony przyrody, bez wprowadzania "dodatkowych, nieuzasadnionych ograniczeń" poprzez jednolite kwalifikowanie dużych obszarów do strefy SO.
Wskazują, że ich celem nie jest ograniczanie ochrony przyrody. Chodzi im o to, by ochrona obszarów Natura 2000 była realizowana w sposób racjonalny i proporcjonalny, z jednoczesnym poszanowaniem praw właścicieli gruntów oraz możliwości funkcjonowania gospodarstw rolnych". Plan Ogólny powinien ich zdaniem uwzględniać zarówno potrzebę ochrony cennych przyrodniczo terenów, jak i potrzebę zachowania możliwości prowadzenia działalności rolniczej przez mieszkańców gminy.
***
Czy po otrzymaniu stanowisk delegatów DIR Urząd Gminy Oława planuje wprowadzenie zmian w projekcie Planu Ogólnego Gminy Oława? Jeśli tak, czego będą one dotyczyć?
Te pytania przesłaliśmy, do wójta Artura Piotrowskiego. Jest odpowiedź:
- Ze względu na bardzo dużą ilość uwag nasz urząd jest na etapie wprowadzania uwag zarejestrowanych w elektronicznym obiegu dokumentów Urzędu Gminy Oława do wykazu uwag zgłoszonych do projektu planu ogólnego gminy w trakcie konsultacji społecznych oraz ich zanonimizowania - odpowiada wójt Artur Piotrowski. - Dopiero po tym etapie każda uwaga, każde stanowisko będzie rozpatrywane.
Napisz komentarz
Komentarze