Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
poniedziałek, 16 listopada 2026 12:21
ZOBACZ:
Reklama Aftermarket Oława
Reklama Jaśnikowski
Reklama BMM

Cenna biblioteka rozproszona

Książki z biblioteki pałacowej w Oleśnicy Małej można znaleźć w wielu miejscach
Podziel się
Oceń

Co wiemy na pewno?

Od połowy 1944 roku mieścił się w pałacu niemiecki sztab 50. zmotoryzowanego batalionu obrony powietrznej, celem była ochrona oraz usuwanie zniszczeń spowodowanych bombardowaniami. Chodziło o naloty amerykańskie, jakie wtedy nękały Śląsk, głównie rejon Kędzierzyna i Koźla. Sztab był w pałacu zapewne aż do stycznia 1945 roku. Jeszcze przed zamachem na Hitlera majątek Yorcków był wykorzystywany na potrzeby wojsk III Rzeszy. Po zamachu został skonfiskowany przez władze hitlerowskie.

Powojenne losy

29 stycznia 1945 zajęli Oleśnicę Małą czerwonoarmiści z 95. Dywizji Strzeleckiej Gwardii.
Tu zaczyna się historia powojennych losów oleśnickiej biblioteki. Władze niemieckie nie ewakuowały jej z kilku powodów. Znajdowała się w niewielkiej miejscowości, więc zakładano, że nie zagraża jej zniszczenie przez naloty. Nie zakładano też jakichś większych walk w tym rejonie. Zresztą solidność tego obiektu skłaniała do pozostawienia zbiorów. Taka praktyka była powszechnie stosowana przez Niemców. Zwykle starali się wywozić dobra kultury poza większe miasta i ukrywać je w wiejskich kościołach oraz pałacach, a bardziej cenne zakopywać lub umieszczać w specjalnych skrytkach. Dlatego też oleśnickie zbiory pozostały na swoim miejscu do stycznia 1945 i były bezpieczne.
Zajmując miejscowość, Rosjanie zastali nienaruszone wyposażenie. Zapewne już wówczas nastąpiły grabieże i dewastacje, ale ich rozmiarów już pewnie nie poznamy. Jednakże udało mi się ustalić, że 171 tytułów, jakie Rosjanie wtedy wywieźli, obecnie znajduje się w bibliotece w Petersburgu. Są to głównie starodruki od XVII wieku aż do połowy XIX w. Wywiozły je zapewne specjalne oddziały „trofiejne”, jakie posuwały się za jednostkami frontowymi. Zajmowały się wywozem dóbr kultury, przedmiotów użytkowych, a nawet całych fabryk.
Rosjanie przebywali w Oleśnicy do końca wojny i mieli mnóstwo czasu, aby wywieźć wszystko, co się tam znajdowało, jednak tego nie zrobili. Wywieźli tylko to, co uważali za przydatne - resztę zostawili. Kolejnych zniszczeń dokonali  przeróżni szabrownicy oraz Polacy. Ponad dwa lata majątek stał niezabezpieczony - każdy mógł wynieść, co chciał. Pomimo dewastacji, miało pozostać jeszcze około 20 tysięcy książek, jak donosił 6 czerwca 1946 „Pionier”.



Napisz komentarz

Komentarze

ZASTRZEŻENIE PODMIOTU UPRAWNIONEGO DOTYCZĄCE EKSPLORACJI TEKSTU I DANYCH

Dokonywanie zwielokrotnień w celu eksploracji tekstu i danych, w tym systematyczne pobieranie treści, danych lub informacji ze strony internetowej tuolawa.pl i publikacji przy użyciu oprogramowania lub innego zautomatyzowanego systemu („screen scraping”/„web scraping”) lub w inny sposób, w szczególności do szkolenia systemów uczenia maszynowego lub sztucznej inteligencji (AI), bez wyraźnej zgody wydawcy - RYZA Sp. z o.o. jest niedozwolone. 

Zastrzeżenie to nie ma zastosowania do sytuacji, w których treści, dane lub informacje są wykorzystywane w celu ułatwienia ich wyszukiwania przez wyszukiwarki internetowe. Szczegółowe informacje na temat zastrzeżenia dostępne są TUTAJ

KOMENTARZE
Autor komentarza: dokształć się i nie powielaj kłamstw Treść komentarza: Temat był poruszany nawet na ostatniej sesji. Pan Mazurek wskazał, że za organizację komunikacji miejskiej odpowiada urząd miejski, obok niego siedział pan Frischman i nie zaprzeczył temu. Związek odpowiada jedynie za to aby na wskazanej przez urząd linii pojawił się autobus (nic mniej nic więcej). Data dodania komentarza: 16.11.2026, 11:23 Źródło komentarza: Przy odnowionym dworcu rusza nowiutki przystanek, a na nim mozaika rozkładów jazdy. Poprzyklejane Autor komentarza: * Treść komentarza: Nie wiem, i nie znam się na tym, czy w UM jest osoba która za pana Mazurka-prezesa, wykonuje jakieś prace, związane z komunikacją miejską. Jeśli coś wiesz na ten temat to napisz i wymień taką osobę i nie będzie niedomówień. Data dodania komentarza: 16.11.2026, 11:08 Źródło komentarza: Przy odnowionym dworcu rusza nowiutki przystanek, a na nim mozaika rozkładów jazdy. Poprzyklejane Autor komentarza: Redaktor Treść komentarza: Właśnie odwrotnie - prostuję dezinformację (skoro tuoława się nie poczuwa..). Odniosłem się tylko do wcześniejszego komentarza w którym napisano: „przystanek stoi na terenie miejskim…” wskazując że to nie jest teren który należy do miasta. Z fotki wynika, że z przystanku odjeżdżają nie tylko autobusy komunikacji miejskiej. A bieżącą działalność związku przewozowego kontroluj komisja rewizyjna związku.. Data dodania komentarza: 16.11.2026, 10:52 Źródło komentarza: Przy odnowionym dworcu rusza nowiutki przystanek, a na nim mozaika rozkładów jazdy. Poprzyklejane Autor komentarza: CPK Treść komentarza: Siejesz dezinformację. Czyj to jest teren nie ma najmniejszego znaczenia, bo przystanek należy do komunikacji miejskiej, więc odpowiada za niego urząd miejski. Gmina nadzoruje związek poprzez swojego przedstawiciela w zgromadzeniu związku, w przypadku miasta Oława jest to Tomasz Frischmann. Więc wygląda to bardzo zabawnie, bo Frischmann "nadzoruje" Mazurka w związku, a Mazurek "nadzoruje" Frischmanna jako radny. Data dodania komentarza: 16.11.2026, 10:22 Źródło komentarza: Przy odnowionym dworcu rusza nowiutki przystanek, a na nim mozaika rozkładów jazdy. Poprzyklejane Autor komentarza: mała Treść komentarza: Oławscy znawcy nie potrafią się cieszyć z nowego dworca. Podróżni niech się wypowiedzą i to z pewnością będzie wiarygodne i nie związane z natarczywym atakowaniem władz. Gdyby mieszkańcy słuchali się tych wspaniały znawców, że środki komunikacji są zbyteczne, to by doszło do paraliżu komunikacyjnego w naszej gminie. Na szczęście ODPOWIEDNIE OSOBY są decyzyjne i służą tym, którzy nie posiadają własnego środka transportu. Z Pozdrowieniami dla Rady Miasta, Burmistrza i Prezesa Przewozów Gminnych. Data dodania komentarza: 16.11.2026, 10:21 Źródło komentarza: Przy odnowionym dworcu rusza nowiutki przystanek, a na nim mozaika rozkładów jazdy. Poprzyklejane Autor komentarza: Redaktor Treść komentarza: Drobna uwaga - przystanek nie stoi na terenie miejskim (tj. na terenie który należy do miasta), taśmy klejącej też nie widać - chyba bardziej klej.., gmina nie nadzoruje związku... co do reszty - zgadzam się. Ale żeby nie było tak smutno - skoro temat tak mocno oburzył czytelnika (i lokalną prasę), to może to świadczyć, że mimo wszystko sporo osób korzysta z komunikacji. miejskiej. Data dodania komentarza: 16.11.2026, 09:38 Źródło komentarza: Przy odnowionym dworcu rusza nowiutki przystanek, a na nim mozaika rozkładów jazdy. Poprzyklejane
Reklama
NAPISZ DO NAS!

Jeśli masz interesujący temat, który możemy poruszyć lub byłeś(aś) świadkiem ważnego zdarzenia - napisz do nas. Podaj w treści swój adres e-mail lub numer telefonu. Jeżeli formularz Ci nie wystarcza - skontaktuj się z nami.

Reklama
Reklama