Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
wtorek, 28 kwietnia 2026 07:44
ZOBACZ:
Reklama Aftermarket Oława
Reklama Jaśnikowski
Reklama BMM

Oławscy Żydzi (2)

Od początku XIX wieku napływało do miasta coraz więcej wyznawców judaizmu. Otwierali tu swoje sklepy, mieli własny cmentarz oraz pomieszczenie na modlitwy
Oławscy Żydzi (2)
Budynek naprzeciw kościoła św. Rocha. Przed wojną mieścił się tu zajazd "Rother Hirsch", należący do Rudolfa Pringsheima
Podziel się
Oceń

Oława. Tu mieszkali

W tym okresie oławscy Żydzi trudnili się głównie handlem, wykonywali wolne zawody i działali w przemyśle. W latach 30. XIX wieku kupiec Wilhelm Freudenthal został radnym miejskim, jako pierwszy Żyd.
W roku 1850 kupiec o nazwisku Glaser założył dom mody na rogu ulicy Brzeskiej i Rynku, później prowadziła go Fanny Glaser, a następnie do 1938 jej zięć - Georg Jonas.
To nie jedyny kupiec żydowskiego pochodzenia, który mieszkał w mieście w połowie XIX wieku. Dosyć zamożny był zapewne David Ebstein, zmarły w 1886 roku. Jego nagrobek zachował się na kirkucie przy ulicy Cichej w bardzo dobrym stanie.
W Rynku pod numerem 9 istniał dom tekstylny, założony przez J.Henochsa. Ostatnim właścicielem była Rosa Riesenfeld, od 1912 do 1938 roku.
Również w 1912 istniały inne sklepy: dwa domy mody Hugo oraz J.Oppenheimera, drukarnia książek A.Biala, gorzelnia Else Kottlarzig - Kottlarzig&Landsberger (Rynek 22), działał też kupiec E.Herlitz. W centrum, w latach trzydziestych XX wieku, znajdowały się również inne żydowskie sklepy, a właścicielem jednego z nich był Julius Rosenbaum (Rynek 11), w 1938 nie było go już w mieście. Sklep tekstylny, którego właścicielem był Adolfa Gruschka, znajdował się w kamienicy Rynek 18. Prawdopodobnie jeszcze przed wybuchem II wojny światowej Adolf wyemigrował do Brazylii, a interes przejął Leopold Gruschka wspólnie z Ludwigiem Glogowskim. Brat tego ostatniego - Josef zajmował się obróbką skór (Rynek 37), tym samym trudnił się Max Glogowski, przy placu Kościelnym.
Żydzi prowadzili również hotele i restauracje. Około połowy XIX wieku przy placu Zamkowym 27 założono hotel "Stadt Berlin", później "Deutsches Haus", którego pierwszym właścicielem był Heimann Pringsheim (patrz ramka).



Fragment przedwojennej karty pocztowej, przedstawiającej oławski Rynek. Wielu Żydów miało tu swoje sklepy. Pierwszy z prawej, to dom mody P.Glaser, dziś w tym miejscu stoi inny budynek, na rogu Brzeskiej i Rynku

W przewodniku po Oławie z 1910 roku można znaleźć reklamy sklepów, należących do oławskich Żydów

Budynek naprzeciw kościoła św. Rocha. Przed wojną mieścił się tu zajazd "Rother Hirsch", należący do Rudolfa Pringsheima


Napisz komentarz

Komentarze

ZASTRZEŻENIE PODMIOTU UPRAWNIONEGO DOTYCZĄCE EKSPLORACJI TEKSTU I DANYCH

Dokonywanie zwielokrotnień w celu eksploracji tekstu i danych, w tym systematyczne pobieranie treści, danych lub informacji ze strony internetowej tuolawa.pl i publikacji przy użyciu oprogramowania lub innego zautomatyzowanego systemu („screen scraping”/„web scraping”) lub w inny sposób, w szczególności do szkolenia systemów uczenia maszynowego lub sztucznej inteligencji (AI), bez wyraźnej zgody wydawcy - RYZA Sp. z o.o. jest niedozwolone. 

Zastrzeżenie to nie ma zastosowania do sytuacji, w których treści, dane lub informacje są wykorzystywane w celu ułatwienia ich wyszukiwania przez wyszukiwarki internetowe. Szczegółowe informacje na temat zastrzeżenia dostępne są TUTAJ

KOMENTARZE
Autor komentarza: KatoliczkaTreść komentarza: Taka informacja powinna być ogłoszona w niedzielnych mszach.Dlaczego nie była?Data dodania komentarza: 27.04.2026, 22:12Źródło komentarza: Dyspensa dla katolików. W piątek mogą zjeść mięsoAutor komentarza: Pracownik szpitalaTreść komentarza: Patrzę na ciebie i widzę, że proces myślowy wciąż trwa, ale połączenie najwyraźniej zostało przerwane. Masz w sobie tyle charyzmy, co pusta lodówka, a twoja elokwencja jest wręcz ogłuszająca. Nie wysilaj się już – szkoda czasu na tę 'fascynującą' wymianę zdań, skoro i tak nie masz nic do powiedzenia. Daj znać, jak ci się mózg połączy z internetem, bo na razie tylko marnujesz mi tlenData dodania komentarza: 27.04.2026, 20:05Źródło komentarza: Do końca streama jeszcze dwie godziny. Zaczęło się od Mai z Oławy!Autor komentarza: KJoutTreść komentarza: Fachowiec nie sprostał, juniorzy za silni.Data dodania komentarza: 27.04.2026, 19:47Źródło komentarza: Finał był bardzo bliskoAutor komentarza: RademenesTreść komentarza: Ktoś się nieźle obłowił na tej „charytatywnej" zbiórce. Naiwniacy..Data dodania komentarza: 27.04.2026, 19:25Źródło komentarza: Maja: - Tak się cieszę, że dałam innym siłę do walki z rakiemAutor komentarza: ^Treść komentarza: Wystarczy, że ktoś mądrze napisze regulamin korzystania z tego terenu, i żadna Konstytucja tu nie pomoże.Data dodania komentarza: 27.04.2026, 19:17Źródło komentarza: Zakaz to zakaz. Tylko na jakiej podstawie?Autor komentarza: TYLETreść komentarza: Już po strajku nierobie?Data dodania komentarza: 27.04.2026, 18:27Źródło komentarza: Do końca streama jeszcze dwie godziny. Zaczęło się od Mai z Oławy!
Reklama
NAPISZ DO NAS!

Jeśli masz interesujący temat, który możemy poruszyć lub byłeś(aś) świadkiem ważnego zdarzenia - napisz do nas. Podaj w treści swój adres e-mail lub numer telefonu. Jeżeli formularz Ci nie wystarcza - skontaktuj się z nami.

Reklama
Reklama