Te sześć pań trafi na mural, który będzie elementem Skweru Praw Kobiet, realizowanego w ramach Oławskiego Budżetu Obywatelskiego. Ten skwer naprzeciwko kościółka św. Józefa przy ul. Ks Jana Janowskiego, to pomysł Piotra Soroczyńskiego, choć - jak nam mówił - nikt z nim nie konsultował bohaterek muralu.
Tak ten skwer wygląda dzisiaj:
fot.Miasto Oława
A kim były panie zaproponowane na mural?
Od lewej:
Lek. Danuta Horbaczyńska-Szelachowska - lekarz pediatra, pierwszy i wieloletni dyrektor nowego Szpitala Rejonowego w Oławie, kierownik Powiatowego Wydziału Zdrowia i ordynator Oddziału Dziecięcego a także radną Rady Miejskiej w Oławie w kadencji 1998-2002. Uhonorowana wieloma odznaczeniami państwowymi i resortowymi
Elżbieta Wojdyła - bizneswoman, radna Rady Miejskiej w Oławie w latach 2010-2018, Odznaczona Złotym Krzyżem Zasługi, laureatka nagród Mikroprzedsiębiorca Roku 2008, Niezwykła Polka 2009, Gloria 2009.
Seweryna Siemiradzka - przez kilkadziesiąt lat mieszkała w Oławie. Seweryna zajmowała się m.in. ogrodnictwem, pracowała w Puławach, potem w majątku Potulickich pod Stanisławowem. Zdobyła Złoty Medal na wystawie poznańskiej. Następnie podjęła się pracy nad opieką i pielęgnacją ogrodów ogromnego kompleksu szpitalnego we Lwowie. Po przyjeździe ze Lwowa trafiła do Instytutu Hodowlanego w Czechnicy. Miała objąć ogrodnictwo w Bielawie, ale trafiła do Oławy. W 1952 r. została radną Miejskiej Rady Narodowej (komisja Kultury i Oświaty). Za swoją pracę otrzymała Złoty Krzyż Zasługi. W 1970 r. przeszła na emeryturę, zmarła 19 marca 1998 r.
Maria Klementyna Sobieska - żona pretendenta do tronu Anglii, Szkocji, Francji i Irlandii Jakuba III, córka Jakuba Sobieskiego i Jadwigi Elżbiety Neuburskiej, wnuczka Jana III Sobieskiego.
Janina Kowalska - wieloletni kierownik kina "Odra", przewodnicząca Prezydium Rady Miejskiej.
Michalina Hnatkowska-Żydło - urodzona 3 listopada 1895. Pobierała nauki u mistrza fotografii Küblera, następnie uzyskała by otworzyć i z sukcesem prowadzić swój własny "Zakład fotografii artystycznej" w Kołomyi. Jako znajomy z lat nauki, jej przyszły mąż - Bronisław - zatrudnił się u niej. W ramach akcji przesiedleńczej przyjechał do Oławy 1 czerwca 1946. Otworzyli zakład fotograficzny, w którym pracowali obydwoje. Zakład działał do 1978 roku.
*
Mural wybrany został w konkursie dla studentów Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu, zorganizowanym przez ZWiK w Oławie pn. „Zaprojektuj kurtynę zamgławiającą i mural na Skwerze Praw Kobiet w Oławie”. Zwyciężył projekt Natalii Cieśli.
Gdy na portalu TuOlawa.pl pierwszy raz zamieściliśmy informację o muralu, internauci pytali o to, kto zdecydował o takim, a nie innym zestawie nazwisk i dlaczego nie ma innych pań, np. Wery Słupskiej czy Janiny Stelmaszek.
Spytaliśmy wtedy o to w Urzędzie Miejskim.
- Doboru postaci prezentowanych w projekcie muralu dokonali pracownicy Biblioteki "Koronka" - Izby Muzealnej Ziemi Oławskiej i Działu Dokumentów Życia Społecznego. Przy wyborze kandydatek kierowano się zasadą, że muszą to być postacie nietuzinkowe - tłumaczył nam dwa lata temu wiceburmistrz Andrzej Mikoda i przytaczał uzasadnienie pracowników biblioteki:
Kobiety wybrane na bohaterki były osobami nietuzinkowymi, wychodziły daleko poza utrwalone stereotypy (nawet dziś jeszcze funkcjonujące) roli kobiety. Przede wszystkim cechowała je silna osobowość i determinacja w realizacji swoich zamierzeń. Chciały być i były niezależne przez podążanie własną drogą. Kształciły się i wykonywały wybrany zawód (choć niektóre z nich żyły w czasach, gdy wcale nie było oczywiste, że kobieta jest wykształcona i pracuje zawodowo). Zajmowały eksponowane, odpowiedzialne stanowiska. Były "szefowymi" (Michalina Hnatkowska miała własny zakład fotograficzny w Kołomyi, Janina Kowalska była kierowniczką kina, dr Horbaczyńska pełniła funkcję dyrektora ZOZ-u, Elżbieta Wojdyła miała swoją firmę). Poświęcały się własnym pasjom i pracy społecznej. Wszystkie panie (oczywiście z wyjątkiem Klementyny Sobieskiej, gdyż ona żyła w zupełnie innych realiach historycznych) pracowały w samorządzie miejskim i powiatowym (Miejskiej Radzie Narodowej, później - Radzie Miejskiej Oławy). Były nie tylko szeregowymi radnymi, lecz także przewodniczącymi komisji bądź nawet przewodniczącymi całej Rady. Kilka z naszych bohaterek poświęcało się działalności charytatywnej - niekiedy była to działalność niemal ponad własne siły (jak w przypadku Klementyny Sobieskiej i Elżbiety Wojdyły).
- Prezentując wybrane sylwetki chciano nie tylko "spłacić dług" wdzięczności kobietom silnym, szlachetnym i zasłużonym, ale przyczynić się także, by nadal stanowiły wzór i inspirację, by dodawały siły i odwagi dzisiejszym kobietom w ich różnych przedsięwzięciach - mówił wtedy wiceburmistrz Mikoda i tłumaczył.
Z tytułu konkursu ogłoszonego przez ZWiK wynika, że to studenci projektowali kurtynę i mural "na Skwerze Praw Kobiet w Oławie", tymczasem z odpowiedzi, jaką uzyskaliśmy od wiceburmistrza Andrzeja Mikody, wynika, że "koncepcja muralu i zamgławiacza na skwerze u zbiegu ulic Młyńskiej i Janowskiego stanowi odrębny projekt od wybranego w ramach Budżetu Obywatelskiego projektu Skweru Praw Kobiet": - Obydwa projekty łączy jedynie zbieżność miejsca.
Napisz komentarz
Komentarze