Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
sobota, 14 marca 2026 05:11
ZOBACZ:
Reklama
Reklama Jaśnikowski
Reklama BMM

Porajmos oławianek w Auschwitz-Birkenau

Główną genezę tego tekstu stanowią trzy stare, pożółkłe kartki. Nie ma na nich wielu informacji - to spis nazwisk, dat i miejsc urodzeń oraz numerów więźniów obozu koncentracyjnego Auschwitz-Birkenau. Jednak zestawienie tych skromnych danych z odpowiednią wiedzą, pozwala odtworzyć fragment ciekawej historii
Porajmos oławianek w Auschwitz-Birkenau
Pomnik upamiętniający pomordowanych Sinti i Romów na terenie byłego Zigeunerlager w Brzezince. To przy nim 2 sierpnia odbywają się coroczne obchody ku pamięci tej tragedii
Podziel się
Oceń

W księdze są dane pięciu Romek, urodzonych w Oławie. Pochodziły one z dwóch rodzin: Karoly i Pfeiffer, a między nimi są kilkudziesięcioletnie różnice wieku. Wydaje się logiczne, że te rodziny mieszkały w mieście przez długi czas, bądź często przebywały, np. sezonowo. Intrygujące jest to, że w dokumentach nie ma żadnych zapisków na temat mężczyzn, noszących takie nazwiska, a pochodzących z Ohlau.
Oławianki łączy też to, że przywieziono je do obozu tym samym transportem, 16 kwietnia 1943 roku. W tym dniu trafiło do Birkenau w sumie 1847 Cyganów - 909 mężczyzn i chłopców oraz 938 kobiet i dziewcząt. Te osoby deportowano z Austrii.

Rodzina Karoly

Trzy osoby noszące to nazwisko, urodzone w Ohlau, były więźniarkami Auschwitz-Birkenau. Anna, urodzona 8 listopada 1900, mogła być ciotką lub matką Elli, urodzonej w 1929 i Elisabeth, która przyszła na świat 15 marca 1933. Oławianki otrzymały kolejne numery obozowe: Elisabeth - Z-6882, Anna Z-6883 i Ella Z-6884. Żadna z nich nie doczekała końca wojny. Obecnie trudno ustalić okoliczności ich śmierci. Mogła ona wyniknąć z głodu, wycieńczenia, choroby, znęcania się psychicznego, fizycznego lub przeprowadzonych eksperymentów pseudomedycznych. Anna umarła 13 września 1943, Ella 16 listopada tego samego roku, a o najmłodszej, dziesięcioletniej Elisabeth, wiadomo tylko tyle, że zmarła w obozie.

Rodzina Pfeiffer

W Brzezince więziono Elisabeth (numer Z-6926), urodzoną w 1875 roku oraz Irene (Z-6926), która pojawiła się na świecie 13 listopada 1926. Pierwsza z nich zmarła 11 lipca 1943, brak więcej szczegółów. Natomiast Irene, która w momencie przybycia do obozu miała 17 lat, jako jedyna oławska Romka była zatrudniona (adnotacja w aktach: "Arbeiterin"). Dzięki pracy mogła otrzymywać dodatkowy przydział żywności, którą zapewne dzieliła się z bliskimi, ale też była bardziej narażona na ataki oprawców. Ona, podobnie jak inne oławianki, też nie doczekała końca wojny - zmarła 3 stycznia 1944.
Przedwojenna społeczność oławskich Romów na pewno nie była duża. Dlatego można przypuszczać, że kobiety się znały. Przybyły do obozu tym samym transportem, być może mieszkały razem w kacecie. Prawdopodobnie nie dowiemy się niczego więcej. Można przypuszczać, że łączyło je wiele rzeczy, ale najpewniejsze i najważniejsze, to miejsce urodzenia - Ohlau, oraz śmierci - Auschwitz-Birkenau.



Strona z księgi ewidencyjnej obozu cygańskiego, dwa pierwsze wpisy dotyczą oławianek Anny i Elli Karoly

Po przyjeździe do Auschwitz-Birkenau, Romom nie zabierano bagażu. Do dziś na terenie byłego obozu pozostało wiele rzeczy, po przebywających tam ludziach, być może część z nich przywieziono z Ohlau

Rampa kolejowa w Birkenau - jeden z wielu symboli Holokaustu. Mało kto wie, że tuż obok mieścił się obóz cygański, a los jego mieszkańców był równie tragiczny, jak innych więźniów obozu

Pomnik upamiętniający pomordowanych Sinti i Romów na terenie byłego Zigeunerlager w Brzezince. To przy nim 2 sierpnia odbywają się coroczne obchody ku pamięci tej tragedii


Napisz komentarz

Komentarze

ZASTRZEŻENIE PODMIOTU UPRAWNIONEGO DOTYCZĄCE EKSPLORACJI TEKSTU I DANYCH

Dokonywanie zwielokrotnień w celu eksploracji tekstu i danych, w tym systematyczne pobieranie treści, danych lub informacji ze strony internetowej tuolawa.pl i publikacji przy użyciu oprogramowania lub innego zautomatyzowanego systemu („screen scraping”/„web scraping”) lub w inny sposób, w szczególności do szkolenia systemów uczenia maszynowego lub sztucznej inteligencji (AI), bez wyraźnej zgody wydawcy - RYZA Sp. z o.o. jest niedozwolone. 

Zastrzeżenie to nie ma zastosowania do sytuacji, w których treści, dane lub informacje są wykorzystywane w celu ułatwienia ich wyszukiwania przez wyszukiwarki internetowe. Szczegółowe informacje na temat zastrzeżenia dostępne są TUTAJ

KOMENTARZE
Reklama
NAPISZ DO NAS!

Jeśli masz interesujący temat, który możemy poruszyć lub byłeś(aś) świadkiem ważnego zdarzenia - napisz do nas. Podaj w treści swój adres e-mail lub numer telefonu. Jeżeli formularz Ci nie wystarcza - skontaktuj się z nami.

Reklama
Reklama